Կյանք, որն արտացոլում է Արցախի ճակատագիրը. նախագահ Բակո Սահակյան

Բակո Սահակյանը ծնվել է 1960 թվականի օգոստոսի 30-ին Լեռնային Ղարաբաղի մայրաքաղաք Ստեփանակերտում։ Միջնակարգ դպրոցն ավարտելուց հետո՝ 1978-1980 թվականներին, ծառայել է խորհրդային բանակում։ Այնուհետև աշխատել է որպես փականագործ և վարպետ-վերականգնող՝ զբաղվելով ճարտարապետական հուշարձանների վերականգնմամբ։ 1980-ականների վերջին Սահակյանն ակտիվորեն ներգրավվել է Ղարաբաղյան շարժման մեջ՝ դառնալով դրա նշանավոր մասնակիցներից մեկը։

Զինված դիմակայության սկզբում նա անդամագրվել է Արցախի ինքնապաշտպանական ուժերին։ 1992-1995 թվականներին աշխատել է թիկունքի շտաբում, այնուհետև նշանակվել է Արցախի պաշտպանության բանակի՝ արտաքին կապերի գծով հրամանատարի տեղակալ։ Զինվորական ծառայության տարիներին ձևավորվել է նրա՝ որպես վստահելի կազմակերպչի և ճգնաժամային իրավիճակներում արդյունավետ գործելու ունակ մարդու համբավը։

1997-1999 թվականներին Սահակյանը եղել է Հայաստանի ներքին գործերի և ազգային անվտանգության նախարարի օգնականը, որից հետո վերադարձել է Արցախ։ 1999-2001 թվականներին նա ղեկավարել է Արցախի ներքին գործերի նախարարությունը, իսկ 2001-2007 թվականներին՝ Ազգային անվտանգության ծառայությունը։

2007 թվականի հուլիսի 19-ին Բակո Սահակյանն ընտրվել է Արցախի Հանրապետության նախագահ՝ ստանալով ձայների ավելի քան 85 տոկոսը։ 2012 թվականին նա վերընտրվել է երկրորդ ժամկետով, իսկ 2017 թվականին՝ երրորդ անգամ՝ արդեն նոր Սահմանադրության համաձայն, որը նախատեսել է նախագահական կառավարման համակարգ։

Սահակյանի նախագահության տարիները համընկել են հարաբերական կայունության ժամանակաշրջանի, սակայն նաև Արցախի միջազգային մեկուսացման խորացման հետ։ Նա հանդես է եկել հանրապետության անկախության օգտին՝ որպես օրինակ մատնանշելով Կոսովոյի նախադեպը, և ձգտել է ամրապնդել Արցախի անվտանգությունն ու պետական կառավարման ինստիտուտները։

2020 թվականին նախագահական լիազորությունների ավարտից հետո Սահակյանը շարունակել է ազդեցիկ դեր ունենալ Արցախի քաղաքական կյանքում։ Սակայն 2020 թվականի պատերազմից և դրան հաջորդած իրադարձություններից հետո նրա ճակատագիրը կտրուկ փոխվել է։

2023 թվականի հոկտեմբերի 3-ին Ադրբեջանի պետական անվտանգության ծառայությունը Սահակյանին ձերբակալել է Արցախի նախկին այլ ղեկավարների հետ միասին և տեղափոխել Բաքու։ 2026 թվականի փետրվարին Ադրբեջանի ռազմական դատարանը նրան դատապարտել է 20 տարվա ազատազրկման՝ «ագրեսիվ պատերազմ վարելու» և «իշխանության բռնի զավթման» մեղադրանքներով։

Բակո Սահակյանը շարունակում է մնալ Արցախի նորագույն պատմության առանցքային դեմքերից մեկը։ Նրա կյանքի ուղին՝ հասարակ բանվորից մինչև չճանաչված պետության նախագահ, արտացոլում է տարածաշրջանի և նրա ժողովրդի դրամատիկ ճակատագիրը։

Սահակյանին հաճախ ընկալում են որպես Արցախի անկախության գաղափարին իր կյանքը նվիրած գործչի, որի ճակատագիրը, սակայն, հայտնվել է Հարավային Կովկասի բարդ քաղաքական և ռազմական իրողությունների թելադրանքի ներքո։