Նիկոլայ Ղազարյան. Եզրային խաղի վարպետը

11 Հունվարի 2026, 21:45

Հայեր

Նիկոլայ Անդրանիկի Ղազարյանը ծնվել է 1947 թվականի հունվարի 11-ին Բաքվում: Պատանեկության տարիներից նա հետաքրքրություն է ցուցաբերել սպորտի նկատմաբ և ընտրել է ֆուտբոլը՝ որպես իր կյանքի գլխավոր գործ։ Նրա տաղանդը մարզիչներն արագ նկատել են, և արդեն 1960 ականների կեսերին նա դարձել է Երևանի «Արարատ»-ի խաղացող։ Այս ակումբի հետ Ղազարյանը կապել է իր ողջ կարիերան՝ անցկացնելով ավելի քան տասը տարի խաղադաշտում և գրեթե երեք հարյուր հանդիպում:

Նրա խաղային դիրքը հարձակվող էր, և հենց այդ դերում նա իրեն դրսևորել է որպես հայկական ֆուտբոլի լավագույն ռմբարկուներից մեկը: «Արարատ»-ում հանդես գալու տարիներին նա տասնյակ գոլեր է խփել, որոնցից շատերը վճռորոշ են դարձել թիմի ճակատագրում։ Երկրպագուները նրան գնահատում էին ոչ ստանդարտ լուծումներ գտնելու ունակության, ճշգրիտ հարվածի և ակումբին նվիրվածության համար։

Ամենամեծ հաջողությունները տեղի են ունեցել 1970-ականների սկզբին: 1973 թվականին «Արարատ»-ը դարձել է ԽՍՀՄ չեմպիոն, ինչպես նաև նվաճել երկրի գավաթը: Այդ նվաճումները պատմական են դարձել հայկական ֆուտբոլի համար, իսկ Ղազարյանի անունը ընդմիշտ ընդգրկվել է Հայաստանին մարզական համբավ պարգևած հերոսների ցանկում: 1975 թվականին ակումբը կրկին նվաճել է ԽՍՀՄ գավաթը, և հարձակվողի ներդրումն անգնահատելի էր։

Ղազարյանը հանդես է եկել նաև ԽՍՀՄ օլիմպիական հավաքականում, որտեղ մի քանի հանդիպում է անցկացրել: Չնայած նրա միջազգային կարիերան կարճատև էր, հավաքականում ընդգրկվելու փաստը վկայում էր նրա վարպետության բարձր մակարդակի մասին:
Խաղային կարիերան ավարտելուց հետո նա չի հեռացել ֆուտբոլից։ 1980-ականների վերջին Ղազարյանը դարձել է «Արարատ»-ի մարզիչը, իսկ ավելի ուշ աշխատել հայկական այլ ակումբների, այդ թվում՝ «Կիլիկիա»-ի և «Լեռնաին Արցախ»-ի հետ: Նրա փորձն ու գիտելիքները օգնել են երիտասարդ ֆուտբոլիստներին զարգացնել և շարունակել հայկական ֆուտբոլի ավանդույթները:

Իր ձեռքբերումների համար Նիկոլայ Ղազարյանն արժանացել է ԽՍՀՄ սպորտի վարպետի կոչման: Նրա անունը դարձել է մի ամբողջ դարաշրջանի խորհրդանիշ, երբ հայկական ֆուտբոլն առաջին անգամ հասավ խորհրդային սպորտի գագաթնակետին։

Նիկոլայ Ղազարյանը կյանքից հեռացել է 2023 թվականի դեկտեմբերի 19-ին Երևանում։ Նա 76 տարեկան էր։ Նրա կենսագրությունը մի մարդու պատմություն է, ով նվիրվել է ֆուտբոլին և վառ հետք է թողել Հայաստանի մարզական պատմության մեջ: Նա ոչ միայն նշանավոր խաղացող էր, այլև մենթոր, ով օգնում էր նոր սերունդներին գտնել իրենց ճանապարհը սպորտում:

Նիկոլայ Ղազարյանը մարդկանց հիշողության մեջ կմնա որպես լեգենդ, ում գոլերն ու հաղթանակները դարձել են ազգային հպարտության մի մասը: