Հայաստանի արտաքին առևտրի դիվերսիֆիկացիայի ներկայիս մակարդակը բավարար չէ
11 Փետրվարի 2026, 18:00
2025 թվականին Հայաստանի արտաքին առևտուրը շարունակաբար նվազել է: Արտաքին առևտրի աճի բացասական ցուցանիշը 2025 թվականին պայմանավորված էր բազային էֆեկտով, որը ձևավորվել էր նախորդ ժամանակաշրջանում ոսկու վերաարտահանմամբ պայմանավորված կտրուկ աճի արդյունքում։
Մասնավորապես, ընդհանուր առևտրի աճը 2024թ-ի հունվար-դեկտեմբերի համեմատ նվազել է 29%-ով։ Արտահանման ծավալը կրճատվել է 36.1%-ով, իսկ ներմուծման ծավալը՝ 23.6%-ով։
Պետք է նշել, որ խոսքը վերաբերում է հունվար-դեկտեմբերի կուտակային արդյունքներին։ Միևնույն ժամանակ, տարեվերջին արձանագրվել է արտաքին առևտրի որոշակի վերականգնում, մասնավորապես՝ արտահանման ոլորտում։ Սակայն անհրաժեշտ է պարզել՝ արդյոք այդ վերականգնումը պայմանավորված էր հայկական արտադրանքի արտահանման աճով, թե այլ գործոններով: Արդյունաբերության տվյալների զուգահեռ ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ այդ նույն ժամանակահատվածում հիմնական մետաղների արտադրությունը բավական մեծ աճ է արձանագրել, ինչը ենթադրում է վերաարտահանման հերթական ազդեցության մասին: Այսինքն՝ արտահանման տարեվերջյան վերականգնումը ևս էականորեն պայմանավորված էր վերաարտահանմամբ:
Արտաքին առևտրի՝ ըստ երկրների կառուցվածքի ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ դրա գերակշիռ մասը բաժին է ընկնում Ռուսաստանի Դաշնության հետ առևտրին։ Արդյոք ունենք դիվերսիֆիկացիայի միտումներ դեպի այլ ուղղություններ։ Չինաստանի կամ ԱՄԷ արտաքին առևտրի ծավաների աճն, առաջին հայացքից, դիվերսիֆիկացիայի մասին է խոսում, սակայն, այստեղ ևս վերապահում կա, քանի որ մեծ է վերաարտահանման ազդեցությունը: