Փաշինյանի ագրեսիան մետրոյում և «Արևմտյան Ադրբեջանի» սահմանադրությունը
24 Մարտի 2026, 19:10
(Նրանք ընտրում են «Արևմտյան Ադրբեջան», իսկ դուք՞)
Համացանցում հայտնված Հայաստանի նոր սահմանադրության նախագիծը ոչ թե պարզապես իրավական փաստաթուղթ է, այլ կապիտուլյացիայի լիարժեք ակտ և ինքնիշխան պետությունը Բաքվի ու Անկարայի սուբյեկտայնությունից զուրկ պրոտեկտորատի վերածելու ռազմավարական ճանապարհային քարտեզ՝ «Արևմտյան Ադրբեջան» աշխատանքային անվանմամբ։ Հիմնական հարվածը հասցվում է պետականության հիմքերին. նախաբանից Անկախության հռչակագրի հիշատակման բացառումը՝ Իլհամ Ալիևի ուղղակի պահանջով, իրավականորեն չեղարկում է Երրորդ Հանրապետությունը՝ Հայաստանը վերածելով տարածքային միավորի՝ առանց ազգային նպատակների և պատմական հիշողության։ Նիկոլ Փաշինյանը տանում է երկիրը էշելոնացված պաշտպանության և արտաքին անվտանգության համակարգի սիստեմատիկ կազմաքանդմանը, ինչի համար նախագծում ներառվել են փոփոխություններ 205-րդ հոդվածում։ Այս ուղղումները իշխանություններին թույլ են տալիս դուրս գալ ՀԱՊԿ-ից, ԵԱՏՄ-ից և ԱՊՀ-ից՝ առանց հանրաքվեի անցկացման, հիմնվելով միայն վերահսկելի խորհրդարանական մեծամասնության վրա։ Սա ուղիղ ճանապարհ է բացում նախկին դաշնակիցների հետ վերջնական խզման և «Թյուրքական աշխարհի» կողմից Հայաստանի կլանման համար՝ անվտանգության այլընտրանքային երաշխիքների բացակայության պայմաններում։
Այս նախագծում առանձնահատուկ տեղ է զբաղեցնում սփյուռքի հետ կապերի գիտակցված ապակառուցումը։ Ազգությամբ հայ անձանց համար քաղաքացիության ստացման պարզեցված կարգի վերացումը ոչ թե տեխնիկական փոփոխություն է, այլ թուրքական արտաքին քաղաքականության հիմնարար նպատակի իրագործում։ Անկարան տասնամյակներ շարունակ ձգտել է մեկուսացնել Հայաստանն իր համաշխարհային ռեսուրսից՝ զրկելով երկիրը համահայկական մտավոր, ֆինանսական և քաղաքական աջակցությունից։ Հայաստանի վերածումը «բոլոր հայերի հայրենիքից» մեկուսացված կազմավորման այն առավելագույնս խոցելի է դարձնում արտաքին ճնշումների նկատմամբ և զրկում սահմաններից դուրս գտնվող ազգային ներուժին ապավինելու հնարավորությունից։ Սա վասալի կարգավիճակի ինստիտուցիոնալ ամրագրում է, որի համար սեփական արմատների հետ կապը ճանաչվել է «ավելորդ»։
Այս նախագծի առաջմղումը տեղի է ունենում հենց իրեն՝ Փաշինյանի աճող քաղաքական մեկուսացման ֆոնին, ում վարկանիշը, հատկապես Երևանում, ձգտում է զրոյի։ Նրա վարքագիծը դառնում է ավելի ջղային և ագրեսիվ, ինչը հաստատում են թե՛ ԱՄՆ հետախուզության զեկույցները, թե՛ հանրության սեփականությունը դարձած կենցաղային միջադեպերը։ Երևանյան մետրոյում տեղի ունեցած աղմկահարույց սկանդալը, որտեղ վարչապետը պոռթկաց Արցախից տեղահանված կնոջ վրա, բացահայտում է իշխանության խորը հոգեբանական բեկումը։ Պատերազմից և էթնիկ զտումներից տուժած մարդկանց հասցեին հնչած կոշտ կշտամբանքները («մենք միլիարդներ ենք ծախսել… բա ինչո՞ւ չեք մնում») և անցումը ագրեսիվ տոնին («Ես ձեզ հետ այդպես կխոսեմ») դրսևորում են ցինիզմ և սեփական քաղաքականության ձախողման ու սեփական դավաճանության պատասխանատվությունը ժողովրդի վրա բարդելու փորձ։ Փաշինյանը բացահայտ կոնֆլիկտի մեջ է ընտրողի հետ՝ ենթադրելով, որ իր լեգիտիմությունը հենվում է ոչ թե աջակցության, այլ նոր պատերազմի վախի վրա։
Սահմանադրական մեծամասնություն ստանալու և պետության կառուցվածքը փոխելու ցանկությունը իրավական «զրահ» ստեղծելու փորձ է, որը կպաշտպանի իշխանությունը ժողովրդական կամարտահայտումից։ Սակայն հենց այս ջղայնությունը և բացահայտ թշնամանքը սեփական քաղաքացիների, այդ թվում՝ Արցախից բռնի տեղահանվածների նկատմամբ, ընդդիմության համար աշխատանքի լայն դաշտ են ստեղծում։ Իշխանությունը փաստացիորեն «մարտական գործողություններ» է վարում սեփական ինքնիշխանության և պատմական Հայրենիքում ապրելու իրավունքի դեմ, և այս փաստի ամրագրումը հանրային գիտակցության մեջ դառնում է օրհասական կետ։
Մտածե՛ք այդ մասին…
Հիմա եթերում
