«Քվեարկիր «ՔՊ»-ի օգտին կամ մահացիր». Փաշինյանը շանտաժի է ենթարկում ազգին
25 Մարտի 2026, 19:00
(Փաշինյանը կրկնօրինակում է Ալիևների կլանը և հավակնում է ցմահ իշխանության)
«Նիկոլ Փաշինյանի հայտարարությունները իշխանափոխության դեպքում պատերազմի անխուսափելիության մասին նոր, խիստ տագնապալի էջ են բացում Հայաստանի քաղաքական կյանքում։ Ըստ էության, մեր առջև ծավալվում է ժողովրդավարական կարգախոսների ալիքի վրա եկած առաջնորդի վերափոխման դասական սցենարը մի կերպարի, ում իշխանության պահպանումը մատուցվում է որպես ազգի ֆիզիկական գոյատևման միակ գրավական։
Պնդելով, որ իր «խաղաղության օրակարգը» վերանայելու ցանկացած փորձ արդեն աշնանը կհանգեցնի աղետի՝ վարչապետը փաստացի հավասարության նշան է դնում իր քաղաքական երկարակեցության և պետական ինքնիշխանության միջև։ Փաշինյանը շանտաժի է ենթարկում՝ քվեարկիր «ՔՊ»-ի օգտին կամ մեռիր։
Այս մոտեցումը կասկածելիորեն հիշեցնում է հարևան Ադրբեջանին բնորոշ կառավարման ավտորիտար մոդելները։ Փաշինյանն, ըստ ամենայնի, որդեգրում է Ալիևների կլանի ռազմավարությունը, որտեղ իշխանության լեգիտիմությունը հիմնված է ոչ թե տնտեսական բարգավաճման կամ քաղաքացիական ազատությունների, այլ անայլընտրանք անվտանգության երաշխավորի կարգավիճակի վրա։ Նման «կոորդինատային համակարգում» ընտրությունները դադարում են զարգացման գործիք լինելուց և վերածվում են վախի առջև կապիտուլյացիայի ակտի. ժողովրդին կոչ են անում քվեարկել ոչ թե ապագայի ծրագրի օգտին, այլ ներկայի սարսափների դեմ։ Այսպիսով, վարչապետը բացահայտորեն հավակնում է ցմահ կառավարման՝ օգտագործելով մեծամասամբ անձամբ իր կողմից ստեղծված էկզիստենցիալ սպառնալիքը որպես իր քաղաքական գոյատևման հավերժական շարժիչ։
Սակայն այս տրամաբանության մեջ թաքնված է ճակատագրական մի խոստովանություն, որը զրոյացնում է կառավարության բազմամյա հռետորաբանությունը։ Եթե տարածաշրջանում խաղաղությունը պահպանվում է բացառապես Փաշինյանի՝ ներկայիս պրոադրբեջանական կուրսին անձնական հավատարմության թելից, ապա «միջազգային երաշխիքների» մասին ողջ քարոզչական կառույցը վերածվում է «կավե ոտքերով հսկայի»։ Մեզ երկար ու համառորեն ներշնչում էին, որ Հայաստանի անվտանգությունն այժմ հիմնված է նոր ձևաչափերի վրա՝ սկսած ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի ստորագրության հետ կապված խորհրդանշական սպասումներից, մինչև TRIPP-ի շրջանակներում ձեռք բերված պայմանավորվածությունները և բրյուսելյան հարթակները։ Հիմա արդեն հենց ինքը՝ այս ռազմավարության հեղինակն է խոստովանում. անվտանգության ոչ մի ճարտարապետություն գոյություն չունի։ Գոյություն ունի միայն փխրուն անձնական պայմանավորվածություն, որը «մոխիր կդառնա հենց որ Հանրապետության հրապարակի կաբինետում ազգանուն փոխվի»։
Սա նշանակում է, որ «խաղաղության օրակարգը» իր ներկայիս տեսքով սուտ էր, որով պարբերաբար կերակրում էին հասարակությանը։ Իրական երաշխիքների և պաշտպանունակության ամրապնդման փոխարեն երկրին առաջարկեցին հոգեբանական կախվածություն մեկ անձից։ Եթե ցանկացած քաղաքական քննարկում կամ իշխանության ժողովրդավարական փոփոխություն ավտոմատ կերպով հանգեցնում է պատերազմի, նշանակում է՝ Հայաստանը ոչ թե խաղաղության հաստատման գործընթացում է, այլ անժամկետ պատանդառության վիճակում։
Վարչապետի նման հայտարարությունները արժեզրկում են ժողովրդավարություն հասկացությունն ինքնին՝ այն վերածելով վտանգավոր շռայլության, որը երկիրն իբր չի կարող իրեն թույլ տալ։ Արդյունքում մենք տեսնում ենք վտանգավոր պարադոքս. հանուն հարևանի ցանկությամբ ցանկացած պահի խաթարվող պատրանքային «խաղաղության», քաղաքացիներին առաջարկում են հրաժարվել ընտրության իրավունքից՝ ընդունելով իշխանության մի մոդել, որի դեմ նրանք ժամանակին փողոց էին դուրս եկել։
Մտածե՛ք այդ մասին…
Հիմա եթերում
