«Բարև, ես եմ»․ Գալյա Նովենց

Անվանի դերասանուհի Գալյա Նովենցը ծնվել է 1937 թվականի հուլիսի 1-ին Երևանում։ Վաղ տարիքից նա հետաքրքրված է եղել բեմական արվեստով։ Մոսկվայի կինեմատոգրաֆիայի համամիութենական պետական ինստիտուտ ընդունվելու անհաջող փորձից հետո վերադարձել է Երևան և 1958 թվականին ավարտել Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտը։

Նրա ստեղծագործական ուղին սկսվել է Կապանի թատրոնից, այնուհետև նա հանդես է եկել Սունդուկյանի անվան թատրոնում, Լենինականի Վարդան Աճեմյանի անվան դրամատիկական թատրոնում, Հրաչյա Ղափլանյանի անվան դրամատիկական և «Համազգային» թատրոններում։ 1983 թվականին Նովենցը կրկին վերադարձել է Սունդուկյանի անվան թատրոն, որտեղ նրա տաղանդը բացահայտվել է իր ամբողջ ուժով։

Կինոյում նրա դեբյուտը կայացել է 1965 թվականին՝ «Բարև, ես եմ» ֆիլմում, սակայն լայն ճանաչում նրան բերել է Սիրանույշի դերը «Մեր մանկության տանգոն» (1985 թ.) կինոնկարում։ Այս աշխատանքը նրան արժանացրել է Վենետիկի կինոփառատոնի ժյուրիի հատուկ մրցանակին և Մինսկի համամիութենական կինոփառատոնի «Լավագույն դերասանուհի» մրցանակին։ Նրա կերտած կերպարները «Գիքոր», «Ո՞ւր էիր, մարդ Աստծո», «Հին օրերի երգը» ֆիլմերում դարձել են կանացի ուժի և ներքին արժանապատվության խորհրդանիշ։ Քննադատները նշում էին, որ նրա ստեղծագործությունը նվիրված էր տառապող կնոջ իրավունքների պաշտպանությանը, իսկ թատերագետ Լևոն Մութաֆյանը Նովենցին անվանում էր հայ կինեմատոգրաֆիայի ֆենոմեն։

1990-ականների կեսերից դերասանուհին բնակություն է հաստատել Լոս Անջելեսում՝ թոռների խնամքը հոգալու, սակայն ժամանակ առ ժամանակ վերադարձել է Երևան։ Կյանքի վերջին տարիներին նա խաղում էր Հ․ Պարոնյանի անվան երաժշտական կոմեդիայի պետական թատրոնում, իսկ նրա վերջին դերը՝ 2012 թվականի հունիսին «Տարօրինակ միսիս Սևիջ» ներկայացման մեջ, դարձել է յուրօրինակ հրաժեշտ հանդիսատեսին։ Գալյա Նովենցը կյանքից հեռացել է ծանր հիվանդությունից հետո՝ 2012 թվականի հուլիսի 22-ին․ նրան հուղարկավորել են Երևանի Թոխմախի գերեզմանատանը։

Իր կարիերայի ընթացքում նա թատրոնում խաղացել է ավելի քան հիսուն դեր, մասնակցել ռադիոներկայացումների, կատարել ավելի քան հարյուր կրկնօրինակում և նկարահանվել շուրջ երեսուն ֆիլմում։ ՀԽՍՀ Պետական մրցանակի դափնեկիր, ՀՀ ժողովրդական արտիստ, միջազգային մրցանակների դափնեկիր Գալյա Նովենցը վառ հետք է թողել արվեստի պատմության մեջ։ Նրա կյանքն ու ստեղծագործությունը դարձել են 20-րդ դարի հայ մշակույթի զարգացման արտացոլումը, իսկ նրա հիշատակը շարունակում է ապրել հանդիսատեսի սրտերում և ազգային թատրոնի ու կինոյի ժառանգության մեջ։