Հայ արվեստի հոգևոր ուժի խորհրդանիշը․ Խորեն Աբրահամյան

Խորեն Աբրահամյանը հայ թատրոնի և կինոյի ամենավառ ներկայացուցիչներից մեկն է։ Ծնվել է 1930 թվականի ապրիլի 1-ին Երևանում։ Նա իր կյանքն ամբողջությամբ նվիրել է արվեստին և թողել է ժառանգություն, որը մինչ օրս շարունակում է ոգեշնչել դերասաններին և հանդիսատեսին։

Խորեն Աբրահամյանը 1951 թվականին ավարտել է Երևանի թատերական ինստիտուտի դերասանական ֆակուլտետը և անմիջապես սկսել է աշխատել Գ. Սունդուկյանի անվան ակադեմիական թատրոնում։ Նրա բեմական գործունեությունը տևել է ավելի քան կես դար, իսկ 1980-1985 և 1988 թվականից զբաղեցրել է թատրոնի գլխավոր ռեժիսորի պաշտոնը՝ ստեղծելով բեմադրություններ, որոնք առանձնանում էին խոր հոգեբանական վերլուծությամբ և հայկական ավանդույթների հանդեպ հարգանքով։ 1985-1988 թվականներին նա ղեկավարել է նաև Լենինականի Ա. Մռավյանի անվան պետական դրամատիկական թատրոնը, որտեղ ևս դրսևորել է իրեն որպես տաղանդավոր ղեկավար։

Աբրահամյանը կինոյում հանդես է եկել դեռևս 1949 թվականից և նկարահանվել է ավելի քան քառասուն ֆիլմում։ Նրա ֆիլմագրությունը ներառում է այնպիսի աշխատանքներ, ինչպիսիք են «Մենք ենք, մեր սարերը», «Բարև, ես եմ», «Առաջին սիրո երգը», «Սարոյան եղբայրներ», Հուսո աստղ»։ Նա զբաղվել է նաև ֆիլմերի հայերեն կրկնօրինակմամբ և վավերագրական ֆիլմերի ստեղծմամբ՝ ընդլայնելով իր ստեղծագործական սահմանները։ Նրա էկրանային կերպարները աչքի էին ընկնում ներքին ուժով և արտահայտչականությամբ, իսկ ձայնն ու խաղային ոճը դարձել էին ճանաչելի միլիոնավոր հանդիսատեսների համար։

Իր վաստակի համար Աբրահամյանը 1961 թվականին արժանացել է Հայկական ԽՍՀ վաստակավոր արտիստի կոչմանը, 1969 թվականին՝ ժողովրդական արտիստի, իսկ 1980 թվականին՝ ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստի բարձրագույն կոչմանը։ Նա նաև պարգևատրվել է Սուրբ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշանով, ինչը ևս մեկ անգամ ընդգծել է նրա ներդրումը ազգային մշակույթի զարգացման գործում։

Բացի դերասանական և ռեժիսորական գործունեությունից, Աբրահամյանը նաև մանկավարժ էր․ նա դաստիարակում էր նոր սերնդի դերասաններ և ռեժիսորներ՝ փոխանցելով նրանց ոչ միայն մասնագիտական հմտություններ, այլև արվեստի բարձր առաքելության ըմբռնումը։ Նրա սաները հիշում են նրան որպես խիստ, բայց արդար ուսուցչի, ով կարողանում էր ոգեշնչել։

Խորեն Աբրահամյանը մահացել է 2004 թվականի դեկտեմբերի 10-ին Երևանում։ Նրա անունը հավերժ մնացել է հայկական արվեստի պատմության մեջ։ Նա դարձել է հայկական մշակույթի հոգևոր ուժի խորհրդանիշ՝ միավորելով ավանդույթն ու արդիականությունը։ Նրա ստեղծագործությունը ոչ միայն գեղարվեստական արժեք է, այլ նաև ազգային ինքնության, ազատության ձգտման և ինքնարտահայտման արտացոլում։