Իսրայել Հակոբկոխյան․ ԽՍՀՄ-ի վեցակի և աշխարհի չեմպիոնի մարզական ուղին

Իսրայել Հակոբկոխյանը ծնվել է 1960 թվականի հոկտեմբերի 21-ին Երևանում։ Բռնցքամարտով սկսել է զբաղվել 12 տարեկանից՝ ԽՍՀՄ վաստակավոր մարզիչ Ռոբերտ Հովհաննիսյանի ղեկավարությամբ։ Դեռ պատանեկան տարիքում աչքի է ընկել բացառիկ ընդունակություններով․ 1979 թվականին դարձել է պատանիների աշխարհի չեմպիոն և ԽՍՀՄ ժողովուրդների 7-րդ ամառային սպարտակիադայի հաղթող՝ առաջին կիսամիջին քաշային կարգում։

1980 թվականին Հակոբկոխյանն ընդգրկվել է ԽՍՀՄ բռնցքամարտի հավաքականի կազմում և մասնակցել Մոսկվայի օլիմպիական խաղերին։ Առաջին մենամարտում նրա մրցակիցը մրցաշարի ֆավորիտներից մեկը՝ կուբացի Անդրես Ալդաման էր։ Հավասար պայքարում Հակոբկոխյանը պարտություն է կրել։ Այդուհանդերձ, նա հաստատուն դիրք է գրավել երկրի ուժեղագույն բռնցքամարտիկների շարքում։ Հետագա տարիներին բազմիցս դարձել է ԽՍՀՄ չեմպիոն՝ 1981, 1982, 1983, 1989 և 1991 թվականներին՝ ցուցադրելով բարձր վարպետություն և կայուն արդյունքներ։

Միջազգային ասպարեզում նրա հաջողությունները նույնպես տպավորիչ էին։ 1985 թվականին նա հաղթել է Սեուլում անցկացված աշխարհի գավաթի խաղարկությունում և դարձել Եվրոպայի չեմպիոն՝ Բուդապեշտում։ Եվրոպայի չեմպիոնի տիտղոսը նվաճել է նաև 1989 թվականին՝ Աթենքում, և 1991 թվականին՝ Գյոթեբորգում։ Բացի այդ, երկու անգամ դարձել է Բարի կամքի խաղերի հաղթող՝ 1986 թվականին Մոսկվայում և 1990 թվականին՝ Սիեթլում։

Հատկապես նշանակալի էր 1989 թվականը, երբ Հակոբկոխյանը նվաճել է ԽՍՀՄ-ի, Եվրոպայի և աշխարհի չեմպիոնի տիտղոսները՝ հաստատելով իր տեղը մոլորակի ուժեղագույն բռնցքամարտիկների շարքում։ 1991 թվականին Սիդնեյում նա կրկին հասել է աշխարհի առաջնության եզրափակիչ, սակայն զիջել է կուբացի Խուան Կառլոս Լեմուսին և արժանացել է արծաթե մեդալի։

Իր մարզական կարիերայի ընթացքում Հակոբկոխյանն անցկացրել է 293 մենամարտ՝ տանելով 277 հաղթանակ, որոնցից 174-ը՝ միջազգային մրցասպարեզում։

1991 թվականին մարզական կարիերան ավարտելուց հետո Իսրայել Հակոբկոխյանն անցել է մարզչական աշխատանքի Երևանում։ Նա աշխատել է մանկապատանեկան մարզադպրոցում, իսկ 1999-2000 թվականներին գլխավորել է Հայաստանի բռնցքամարտի ազգային հավաքականը։ Հետագայում ակտիվություն է ցուցաբերել նաև հասարակական-քաղաքական կյանքում․ 2007 թվականին մասնակցել է խորհրդարանական ընտրություններին՝ «Ժառանգություն» կուսակցության ցուցակով, իսկ 2008 թվականին հայտարարել է ՀՀ նախագահի պաշտոնում առաջադրվելու մտադրության մասին։

ԽՍՀՄ սպորտի վաստակավոր վարպետ, բազմաթիվ տիտղոսների և պարգևների դափնեկիր Իսրայել Հակոբկոխյանը շարունակում է մնալ հայկական բռնցքամարտի խորհրդանիշը՝ ուժի, համառության և սպորտին նվիրվածության օրինակ։ Նրա նվաճումները ոգեշնչում են մարզիկների նոր սերունդներին, իսկ նրա անունը հավերժ դրոշմված է հայրենական և համաշխարհային բռնցքամարտի պատմության մեջ։