Պուտինի մուտքը ՀՀ արգելել, իսկ Զելենսկուն կարմիր գորգով դիմավորել

(Ինչպե՞ս կփոխվեն ՌԴ-ի հետ հարաբերությունները ՀՀ-ում ԵՄ գագաթնաժողովից հետո)

«Երևանի արտաքին քաղաքական կուրսը վերջնականապես կորցրել է «բազմավեկտորության» գծերը՝ վերածվելով բացահայտ դեմարշի Մոսկվայի դեմ։ Այսօրվա Հայաստանը մի երկիր է, որտեղ իրավական մեխանիզմներն օգտագործվում են որպես աշխարհաքաղաքական պատնեշ. Հռոմի ստատուտի վավերացումը փաստացի փակել է հանրապետության սահմանները Վլադիմիր Պուտինի առջև։ Այն փաստը, որ Հայաստանի Սահմանադրական դատարանը հանկարծակի «աչքերը բացեց» 2023 թվականին և ստատուտը ճանաչեց օրինական հենց Ռուսաստանի առաջնորդին կալանավորելու ՄՔԴ-ի (Միջազգային քրեական դատարան) օրդերի տրամադրումից հետո, երկակի մեկնաբանությունների տեղ չէր թողնում։ Ադրբեջանի դեմ դատական գործընթացներ վարելու անհրաժեշտության մասին պաշտոնական արդարացումները թվում են ընդամենը հարմար քող՝ Կրեմլի հետ քաղաքական խզումն օրինականացնելու համար։

Տեղի ունեցողը հասնում է իր գագաթնակետին Երևանում կայանալիք Եվրոպական քաղաքական համայնքի մայիսյան գագաթնաժողովի նախաշեմին։ Ռուսաստանի նախագահի մուտքի փաստացի արգելքի ֆոնին Նիկոլ Փաշինյանը «կարմիր գորգ է նախապատրաստում» Վլադիմիր Զելենսկու համար։ Ուկրաինայի առաջնորդի հայտնվելը մի երկրի մայրաքաղաքում, որը ձևականորեն մնում է ՌԴ դաշնակիցը ՀԱՊԿ-ով, ոչ միայն դիվանագիտական ժեստ է, այլև հրապարակային հայտարարություն այն մասին, թե ում կողմն է Երևանը ներկայիս գլոբալ հակամարտությունում։ Մայիսյան գագաթնաժողովը, որտեղ կհավաքվեն շուրջ 50 պատվիրակություններ, ներառյալ Էմանուել Մակրոնը և Եվրահանձնաժողովի ղեկավարությունը, ամբիոն կդառնա «նոր Հայաստանի» համար, որը որոշել է ցուցադրաբար փոխել աշխարհաքաղաքական կողմնորոշիչները։

Այս շրջադարձի խորությունն ընդգծվում է գործընկերության նկատմամբ մոտեցումների հիմնարար տարբերությամբ։ Այսօր Եվրոմիությունը Ռուսաստանի հետ գտնվում է սառը, իսկ շատ պարամետրերով նաև ուղղակի պատերազմի մեջ՝ հովանավորելով ռազմական գործողությունները Ուկրաինայում։ Մինչ Ռուսաստանը պայքարում է ԵՄ ազդեցության ընդլայնման դեմ, Հայաստանը մինչ այժմ փորձում էր չմասնակցել այդ դիմակայությանը և չէր միանում ռուսական տնտեսական հակամիջոցներին։

Սակայն իրականությունն այն է, որ Բրյուսելն այժմ Երևանից փաստացի պահանջում է անվերապահ համերաշխություն։ Սրանում էլ կայանում է հիմնական տարբերությունը. եթե Ռուսաստանի հետ դաշինքը ենթադրում էր որոշակի ինքնավարություն տնտեսական հարցերում, ապա «եվրոպական ընտրությունը» Հայաստանից պահանջում է դառնալ լիարժեք գործիք Արևմուտքի հակառուսական ռազմավարության մեջ։

Հայաստան-ԵՄ սպասվող գագաթնաժողովն՝ Անտոնիու Կոշտայի և Ուրսուլա ֆոն դեր Լայենի մասնակցությամբ, կդառնա Մոսկվայի հետ նախկին պայմանավորվածությունների ապամոնտաժման վերջին ակորդը։ Երևանը խաղագումար է դնում նրա վրա, որ Պուտինից ցուցադրական հեռավորություն պահպանելը և Զելենսկու հետ մերձեցումը իր համար կգնեն Արևմուտքի անվտանգությունն ու բարյացակամությունը։ Սակայն, հրաժարվելով ռուսական վեկտորից հանուն եվրոպական խոստումների, Փաշինյանի կառավարությունը երկիրը ներքաշում է օտար հակամարտության էպիկենտրոն։ Ուժերի հավասարակշռության փոխարեն տարածաշրջանը ստանում է լարվածության նոր օջախ, որտեղ Հայաստանը կամավոր վերածվում է ԵՄ առաջնային պլացդարմի՝ անտեսելով այն ռիսկերը, որոնք իր հետ բերում է պատմական դաշնակցի հետ նման կտրուկ և քաղաքականապես ագրեսիվ խզումը:

Մտածե՛ք այդ մասին…»։