Ինչո՞ւ են բնակարանները շարունակ թանկանում
12 Մարտի 2026, 18:41
Հայաստանի անշարժ գույքի շուկայում այս տարվա հունվարին գործարքների թիվը կրճատվել է։ Թվում է՝ շուկան պասիվացել է, սակայն իրականում հակառակն է։ Ինչպե՞ս կարող է դա տեղի ունենալ։ Իրականում, թեև ընդհանուր գործարքների թիվը նվազել է, առքուվաճառքի գործարքները, հակառակ դրան, աճել են։
Մասնավորապես, այս տարվա հունվարին ընդհանուր գործարքները կազմել են 13530 միավոր, առքուվաճառքի գործարքները՝ 3714 միավոր։ Նախորդ տարվա հունվարին այդ ցուցանիշները համապատասխանաբար եղել են 15269 և 3640 միավոր։
Պետք է նշել, որ ընդհանուր գործարքների զգալի մասը՝ 4600-ը, կատարվել է Երևանում․ ամենաշատը՝ 3714-ը, առքուվաճառքի գործարքներն են։ Եթե ավելի մանրամասն դիտարկենք, ապա դրանցից 1424-ը վերաբերում է բազմաբնակարան շենքերի բնակարանների վաճառքին։ Ստացվում է, որ այս տարվա հունվարին ևս բազմաբնակարան շենքերի ամենաշատ առքուվաճառքը տեղի է ունեցել Երևանում, ինչը, բնականաբար, հակասում է տարածքային համաչափ զարգացման սկզբունքներին։
Առքուվաճառքի գործարքների թվի աճը պայմանավորված է մի քանի գործոններով։ Մասնավորապես, թեև եկամտահարկի վերադարձի ծրագիրն աստիճանաբար չեղարկվում է, պահանջարկը մնում է բարձր՝ հատկապես Երևանում, իսկ հիփոթեքային վարկավորումը շարունակում է ապահովել գործարքների մեծ մասը։
Նախ, նույն Երևանում, թեև ծրագիրն այլևս չի գործում, բայց դեռ կան կառուցապատողներ, որոնք հասցրել են օգտվել այդ հնարավորությունից։ Այսինքն՝ սպառողին դեռ Երևանում տրվում է այդ հնարավորությունը, թեկուզ ոչ մեծ չափով։ Մյուս կողմից, կառուցապատողների կողմից տարաժամկետ վճարումների բավական ճկուն մոտեցումները շարունակում են բարձր պահել պահանջարկը նորակառույց շենքերի նկատմամբ։
Արդյունքում, բարձր պահանջարկին զուգահեռ, օրինակ՝ Երևանում անշարժ գույքի 1 քմ-ի դիմաց միջին շուկայական գները շարունակում են աճել։
Նշենք, որ նախորդ տարվա հունվարի համեմատ միայն երեք վարչական շրջանում է աննշան գնանկում եղել։
Հարց է առաջանում, թե հատկապես գների հետ կապված այս միտումները որքան կշարունակվեն։ Պետք է նշել, որ դա պայմանավորված է ոչ միայն շուկայում ձևավորված հնարավոր սպասումներից, այլև այն առանձնահատկությամբ, որ բարձր գների իներցիան անշարժ գույքի շուկայում սովորաբար երկար է տևում։
Ինչ վերաբերում է հնարավոր սպասումներին, ապա չի բացառվում, որ նույն մերձավորարևելյան զարգացումները ստեղծել են այնպիսի սպասումներ, որոնք շատ նման են ռուս-ուկրաինական պատերազմի հետևանքով ձևավորված իրավիճակին՝ պայմանավորված մարդկային և կապիտալի հոսքերով։
Վերոնշյալը հավանական սցենար է, որն, առնվազն, պետք չէ բացառել։
Հիմա եթերում
